Urodził się 30 kwietnia 1857 w miejscowości Zollikon koło Zurychu jako drugie dziecko Johanna Rudolfa Bleulera (1823–1898) i Pauline Bleuler-Bleuler (1829–1898)[1][2]. Jego siostra Anna Paulina (1852–1926) chorowała psychicznie[3]. Studiował medycynę na Uniwersytecie Zuryskim, studia ukończył 15 września 1881 roku[4]. Następnie podjął pracę jako asystent w klinikach psychiatrycznych Uniwersytetu Berneńskiego (Waldau) oraz Uniwersytetu Zuryskiego (Burghölzli). W 1883 otrzymał tytuł doktora medycyny. W 1884 uczył się też w Paryżu u Charcota, w Londynie i Monachium u Guddena. Od 1885 do 1886 asystent Forela w klinice Burghölzli. W latach 1886–1898 był ordynatorem zakładu w Rheinau, w roku 1898 otrzymał analogiczne stanowisko w Burghölzli. W tym samym roku został profesorem. Pracował tam w latach 1898–1927 jako dyrektor oraz profesor zwyczajny psychiatrii na Wydziale Medycznym Uniwersytetu Zuryskiego.
11 kwietnia 1901 ożenił się z Hedwig Waser (1869–1940)[1]. Mieli pięcioro dzieci[5]. Syn Manfred Bleuler (1903–1994) był również psychiatrą, następcą Eugena na katedrze w Zurychu.
Dorobek naukowy
Bleuler znany jest przede wszystkim dzięki temu, że w 1911 opisał jako jednostkę chorobową schizofrenię (Dementia praecox oder Gruppe der Schizophrenien) – w ten sposób pojęcie to zastąpiło używane wówczas, spopularyzowane przez Emila Kraepelina pojęcie dementia praecox. Bleuler wyróżnił cztery osiowe objawy schizofrenii. Podejście Bleulera znacząco poszerzyło granice choroby, uwzględniając postaci zaburzeń o objawach słabo wyrażonych i bardziej nasilonych (schizofrenia utajona i schizofrenia prosta)[6].
Wprowadził do psychiatrii pojęcia: autyzmu i ambiwalencji. Jego autorstwa było również pojęcie Udenotherapie – chodzi tu o metodę polegającą na tym, by w obliczu choroby nie stosować „akcjonizmu”, lecz by poczekać na dalszy rozwój przypadku.
Na stanowisku ordynatora kliniki Burghölzli Bleuler zetknął się z powstająca wówczas dopiero psychoanalizą, której najwybitniejszym przedstawicielem w Zurychu był wówczas młody asystent Kliniki, Carl Gustav Jung[7]. Był jednym z pierwszych zwolenników teorii Freuda[8]. Obcowanie z nowym kierunkiem ułatwiły Bleuerowi wyznawane przezeń poglądy: Bleuler uważał, że nie istnieje ostra granica pomiędzy chorobą umysłową i stanem zdrowia, pracując zaś, dbał o szczegółowe zbadanie każdego przypadku i o przedstawienie go jako procesu. Bleuler zajmował się "światami obłędu" konkretnych chorych, próbując dokonywać interpretacji ich wypowiedzi odnoszących się do rzeczywistości. W 1919 roku Bleuler prowadził terapię Wacława Niżyńskiego[9].
Wybrane prace
Pierwsze wydanie Dementia praecox oder Gruppe der Schizophrenien (Leipzig und Wien: F. Deuticke 1911)
Versuch einer naturwissenschaftlichen Betrachtung der psychologischen Grundbegriffe. Zeitschrift für Psychiatrie
Der geborene Verbrecher. München, 1896
Karl Bernhard Lehmann, Eugen Bleuler. Über zwangsmässige Lichtempfindungen durch Schall und verwandte Erscheinungen auf dem Gebiete der anderen Sinneswahrnehmungen. Leipzig, 1881
↑Möller A, Scharfetter C, Hell D. Development and termination of the working relationship of C. G. Jung and Eugen Bleuler 1900-1909. „History of psychiatry”. 52 Pt 4 (13), s. 445–53, grudzień 2002. PMID: 12645573.
↑Falzeder E. The story of an ambivalent relationship: Sigmund Freud and Eugen Bleuler. „The Journal of analytical psychology”. 3 (52), s. 343–68, czerwiec 2007. DOI: 10.1111/j.1468-5922.2007.00666.x. PMID: 17537145.