Kháng thể đơn dòng (viết tắt là mAb, theo từ tiếng Anh: monoclonal antibody) là phân tử được sản xuất trong ống nghiệm, có tác dụng như các kháng thể thay thế có thể khôi phục, tăng cường hoặc bắt chước cuộc tấn công của hệ thống miễn dịch đối với các tế bào ung thư hay các loại virus gây bệnh truyền nhiễm.
Kháng thể đơn dòng có ái lực đơn trị, chỉ liên kết với cùng một epitope (phần của kháng nguyên mà kháng thể phát hiện được). Ngược lại, kháng thể đa dòng liên kết với nhiều epitope và thường được tạo ra bởi một số dòng tương bào tiết ra kháng thể khác nhau. Kháng thể đơn dòng đặc hiệu kép là tăng số lượng từ một epitope của kháng thể đơn dòng thành hai epitope.
Kháng thể đơn dòng có khả năng tạo liên kết đặc hiệu với hầu như bất kỳ các chất nào, do đó ứng dụng của kháng thể đơn dòng là phát hiện chất hoặc tinh chế chất đó. Ứng dụng này giúp kháng thể đơn dòng đứng một vị trí quan trọng các công trình nghiên cứu hóa sinh, sinh học phân tử và y học. Kháng thể đơn dòng được sử dụng trong lâm sàng để chẩn đoán và điều trị một số bệnh.[3] Năm 2020, một số quốc gia đã cho phép sử dụng kháng thể đơn dòng để điều trị triệu chứng gây ra do COVID-19.
Lịch sử
Vào đầu những năm 1900, nhà miễn dịch học người Đức Paul Ehrlich đã đề xuất ý tưởng về khái niệm Zauberkugel - "viên đạn ma thuật", được coi là một hợp chất nhắm đích có chọn lọc, chính là chất tác động trực tiếp lên sinh vật gây bệnh và có thể đầu độc sinh vật đó.[4][5][6] Ý tưởng trên củng cố khái niệm về kháng thể đơn dòng và thuốc đơn dòng. Ehrlich và Ilya Ilyich Mechnikov được trao giải Nobel Sinh lý học hoặc Y học năm 1908 vì đã cung cấp cơ sở lý thuyết cho miễn dịch học.[7]
Đến thập niên 1970, lympho bào được phát hiện tạo ra một kháng thể duy nhất trong bệnh cảnh đa u tủy xương (một loại ung thư ảnh hưởng đến tế bào B). Các kháng thể bất thường này được sử dụng để nghiên cứu cấu trúc của các kháng thể, nhưng vẫn chưa thể tạo ra các kháng thể giống hệt nhau đặc hiệu cho một kháng nguyên nhất định.[8]:324 Năm 1973, Jerrold Schwaber mô tả quá trình sản xuất kháng thể đơn dòng sử dụng tế bào lai giữa người và chuột.[9][10] Năm 1975, Georges Köhler và César Milstein thành công trong việc dung hợp dòng tế bào u tủy với tế bào B để tạo ra tế bào lai có khả năng tạo ra các kháng thể, các kháng thể này đặc hiệu với kháng nguyên và tồn tại vĩnh viễn.[11] Nhờ có khám phá này, Georges Köhler, César Milstein và Niels Kaj Jerne cùng được trao giải Nobel về Sinh lý học hoặc Y học năm 1984.[11]
Năm 1988, Gregory Winter và nhóm nghiên cứu đi tiên phong trong các kỹ thuật nhân bản hóa (humanize) các kháng thể đơn dòng,[12] tiến hành loại bỏ các đáp ứng mà nhiều kháng thể đơn dòng gây ra ở một số bệnh nhân. Vào những năm 1990, nghiên cứu đã đạt đến giai đoạn sử dụng kháng thể đơn dòng trong điều trị. Năm 2018, James P. Allison và Tasuku Honjo được trao giải Nobel về Sinh lý học hoặc Y học vì đã khám phá ra liệu pháp điều trị ung thư bằng cách ức chế điều hòa miễn dịch ngược âm tính.[13]
Sản xuất
Các nhà khoa học đang quan sát lam kính chứa tế bào được nuôi cấy để phục vụ sản xuất kháng thể đơn dòng Kháng thể đơn dòng có thể được nuôi cấy với số lượng không hạn chế trong bình. Đổ đầy mẫu thử vào giếng để thử nghiệm nghiên cứu. Rửa lam kính đã chuẩn bị sẵn trong dung dịch
Công nghệ phát triển mAb mới
Một số công nghệ kháng thể đơn dòng mới[14] như phương pháp phage display,[6] nuôi cấy tế bào B đơn lẻ,[15] khuếch đại tế bào đơn lẻ từ các quần thể tế bào B khác nhau.[16][17][18][19][20]
Tái tổ hợp
Sản xuất các kháng thể đơn dòng tái tổ hợp cần công nghệ nhân bản vô tính, CRISPR/Cas9 hoặc công nghệ phage display hay yeast display.[21] Kỹ thuật kháng thể tái tổ hợp liên quan đến việc sản xuất kháng thể bằng cách sử dụng đối tượng là virus hoặc nấm men, không phải chuột. Những kỹ thuật này dựa vào việc sao chép nhanh các đoạn gen globulin miễn dịch (Ig) để tạo ra loạt kháng thể có trình tự amino acid hơi khác nhau, từ đó có thể chọn các kháng thể có tính đặc hiệu mong muốn.[22][23] Những kỹ thuật này có thể được sử dụng để nâng cao tính đặc hiệu của kháng thể khi nhận dạng kháng nguyên, tính ổn định trong các điều kiện môi trường khác nhau, hiệu quả điều trị và khả năng phát hiện của háng thể trong các ứng dụng chẩn đoán.[24]
Kháng thể khảm
Mặc dù các kháng thể của chuột và người có cấu trúc tương tự nhau, nhưng sự khác biệt về loài đủ để tạo ra đáp ứng miễn dịch khi tiêm các kháng thể đơn dòng của chuột vào người. Hậu quả, các kháng thể của chuột dễ dàng và nhanh chóng bị loại bỏ khỏi máu, cũng như các tác động đáp ứng viêm hệ thống gây viêm toàn thân và sản xuất kháng thể người chống lại kháng thể chuột (Human anti-mouse antibody, HAMA).
DNA tái tổ hợp được khám phá từ cuối những năm 1980 giúp kéo dài tăng thời gian tồn tại của kháng thể. DNA của chuột mã hóa phần liên kết của kháng thể đơn dòng được hợp nhất với DNA tạo kháng thể của người trong tế bào sống. Sự biểu hiện của DNA "khảm" hay còn gọi là DNA "nhân bản hóa" này thông qua quá trình nuôi cấy tế bào tạo ra các kháng thể nửa chuột, nửa người.[25][26]
Kháng thể người
Một số phương pháp phân lập các kháng thể đơn dòng của người.[14]
Kể từ khi các nhà khoa học phát hiện ra rằng có thể tự tạo ra kháng thể đơn dòng, các nghiên cứu "nhắm đích" được tiến hành để tạo ra sản phẩm hoàn toàn phù hợp cho người để giảm tác dụng phụ của các kháng thể khảm (kháng thể "nhân bản hóa"). Một số phương pháp thành công: chuột biến đổi gen,[27] phương pháp phage display[6] và nhân bản tế bào B đơn lẻ.[14]
Chi phí
Sản xuất các kháng thể đơn dòng đắt hơn so với sản xuất phân tử nhỏ khi sản xuất thuốc do quy trình phức tạp và kích thước các phân tử. Chi phí cao còn do để đưa một thực thể hóa học mới vào cơ thể bệnh nhân (con người)m cần tiến hành vô cùng nhiều nghiên cứu và phát triển các nghiên cứu đó. Kháng thể đơn dòng được định giá để cho phép các nhà sản xuất hoàn vốn đầu tư, do đó giá cả để mua kháng thể đơn dòng rất đắt ở những nơi không có kiểm soát giá (chẳng hạn như Hoa Kỳ). 7 nhà nghiên cứu của Đại học Pittsburgh đã kết luận: "Chi phí hàng năm của các liệu pháp mAb trong điều trị ung thư và huyết học cao hơn khoảng 100.000 đô la so với thuốc điều trị các căn bệnh khác". "Điều trị các căn bệnh khác" được so sánh ở đây là chi phí điều trị tim mạch, bệnh rối loạn chuyển hóa, miễn dịch, bệnh truyền nhiễm, dị ứng và nhãn khoa.[28]
Trong giai đoạn 2021–22, tổng quan hệ thống của tổ chứcCochrane kết luận: KHÔNG đủ bằng chứng về việc sử dụng kháng thể đơn dòng trung hòa trong điều trị nhiễm COVID-19.[39][40] Tổng quan hệ thống chỉ áp dụng cho những người chưa được tiêm vắc-xin COVID‐19 và chỉ áp dụng cho các biến thể COVID-19 tồn tại trong quá trình nghiên cứu, không áp dụng cho các biến thể mới hơn, chẳng hạn như biến thể Omicron.[40]
Tác dụng phụ
Một số kháng thể đơn dòng, chẳng hạn như bevacizumab và cetuximab, có thể gây ra các loại tác dụng phụ khác nhau.[41] Những tác dụng phụ này có thể được phân loại thành tác dụng phụ phổ biến và nghiêm trọng.[42]
^ abEhrlich, P. (1960), “Experimental Researches on Specific Therapy”, The Collected Papers of Paul Ehrlich (bằng tiếng Anh), Elsevier, tr. 106–117, doi:10.1016/b978-0-08-009056-6.50015-4, ISBN978-0-08-009056-6 [Reprint of "Experimental Researches on Specific Therapy: On Immunity with special Reference to the Relationship between Distribution and Action of Antigens" from''The Harben Lectures for 1907 of the Royal Institute of Public Health'', London: Lewis, 1908]
^Schwaber J, Cohen EP (tháng 8 năm 1973). “Human x mouse somatic cell hybrid clone secreting immunoglobulins of both parental types”. Nature. 244 (5416): 444–447. doi:10.1038/244444a0. PMID4200460.
^Cambrosio A, Keating P (1992). “Between fact and technique: the beginnings of hybridoma technology”. Journal of the History of Biology. 25 (2): 175–230. doi:10.1007/BF00162840. PMID11623041.
^Wardemann H, Yurasov S, Schaefer A, Young JW, Meffre E, Nussenzweig MC (tháng 9 năm 2003). “Predominant autoantibody production by early human B cell precursors”. Science. 301 (5638): 1374–1377. Bibcode:2003Sci...301.1374W. doi:10.1126/science.1086907. PMID12920303.
^“Dr. George Pieczenik”. LMB Alumni. MRC Laboratory of Molecular Biology (LMB). 17 tháng 9 năm 2009. Bản gốc lưu trữ ngày 23 tháng 12 năm 2012. Truy cập ngày 17 tháng 11 năm 2012.
^Schmitz U, Versmold A, Kaufmann P, Frank HG (2000). “Phage display: a molecular tool for the generation of antibodies – a review”. Placenta. 21 Suppl A (Suppl A): S106–S112. doi:10.1053/plac.1999.0511. PMID10831134.
^Chadd HE, Chamow SM (tháng 4 năm 2001). “Therapeutic antibody expression technology”. Current Opinion in Biotechnology. 12 (2): 188–194. doi:10.1016/S0958-1669(00)00198-1. PMID11287236.
^Lonberg N, Huszar D (1995). “Human antibodies from transgenic mice”. International Reviews of Immunology. 13 (1): 65–93. doi:10.3109/08830189509061738. PMID7494109.
^Hernandez I, Bott SW, Patel AS, Wolf CG, Hospodar AR, Sampathkumar S, Shrank WH (tháng 2 năm 2018). “Pricing of monoclonal antibody therapies: higher if used for cancer?”. The American Journal of Managed Care. 24 (2): 109–112. PMID29461857.
^Modified from Carter P (tháng 11 năm 2001). “Improving the efficacy of antibody-based cancer therapies”. Nature Reviews. Cancer. 1 (2): 118–129. doi:10.1038/35101072. PMID11905803.
^ abRang HP (2003). Pharmacology. Edinburgh: Churchill Livingstone. tr. 241, for the examples infliximab, basiliximab, abciximab, daclizumab, palivusamab, gemtuzumab, alemtuzumab and rituximab, and mechanism and mode. ISBN978-0443071454.
СтанцияМурашиКиров — КотласГорьковская железная дорога 59°23′49″ с. ш. 48°57′49″ в. д.HGЯO Регион ж. д. Кировский регион Дата открытия 1899[1] Тип участковая Количество платформ 1 Количество путей 10 Тип платформы боковая Форма платформы прямая Выход к ул. Кирова Расп…
هذه المقالة يتيمة إذ تصل إليها مقالات أخرى قليلة جدًا. فضلًا، ساعد بإضافة وصلة إليها في مقالات متعلقة بها. (أبريل 2019) أنتوني هوارد (مؤرخ) معلومات شخصية الميلاد 12 فبراير 1934 إنجلترا تاريخ الوفاة 19 ديسمبر 2010 (76 سنة) [1] مواطنة المملكة المتحدة الحياة العملية الم…
For other places with the same name, see Hartland, Wisconsin (disambiguation). This article needs additional citations for verification. Please help improve this article by adding citations to reliable sources. Unsourced material may be challenged and removed.Find sources: Hartland, Wisconsin – news · newspapers · books · scholar · JSTOR (January 2023) (Learn how and when to remove this template message) Village in Wisconsin, United StatesHartland, Wiscon…
Ґоліят — термін, який має кілька значень. Ця сторінка значень містить посилання на статті про кожне з них.Якщо ви потрапили сюди за внутрішнім посиланням, будь ласка, поверніться та виправте його так, щоб воно вказувало безпосередньо на потрібну статтю.@ пошук посилань сам
Fairey Fulmar Призначення: палубний винищувачПерший політ: 4 січня 1940Прийнятий на озброєння: 10 травня 1940Знятий з озброєння: 1945Період використання: 1940–1943На озброєнні у: Військово-повітряні сили флоту Великої БританіїРозробник: Fairey Aviation CompanyВиробник: Fairey Aviation CompanyВсього збудован
Desain Konqi saat ini sejak KDE 5. Konqi adalah maskot dari KDE. Bentuknya seekor naga kecil berwarna hijau yang periang. Pertama kali diperkenalkan pada bulan April 1999 sebagai asisten animasi baru untuk KDE Help Center dan menjadi maskot KDE versi 3.x. Sebagai bagian dari identitas komunitas KDE, ia muncul dalam jendela dialog tentang dari perangkat lunak KDE, media cetak, konferensi dan banyak situs KDE. Versi sebelumnya didesain oleh Stefan Spatz dan versi saat ini didesain oleh Tyson Tan. …
Kota-kota di Republik Rakyat Tiongkok. Chongqing Shanghai Sistem pembagian administratif di Republik Rakyat Tiongkok termasuk Hong Kong dan Makau terdiri dari tiga tingkat yaitu: Tingkat provinsi[1] (termasuk 4 Kota madya atau Munisipal yang dikelola langsung dan 2 Daerah administratif khusus).[2] Kota setingkat prefektur. Kota setingkat county. Pada Januari 2019, Republik Rakyat Tiongkok memiliki: 674 kota (termasuk 4 Kota madya yang dikelola langsung, 2 Daerah administratif khu…
2016 Georgia Republican presidential primary ← 2012 March 1, 2016 (2016-03-01) 2020 → ← ARMA →76 pledged delegates to the Republican National Convention Candidate Donald Trump Ted Cruz Marco Rubio Home state New York Texas Florida Delegate count 42 18 16 Popular vote 502,994 305,847 316,836 Percentage 38.81% 23.60% 24.45% Candidate Ben Carson John Kasich Home state Virginia Ohio Delegate count 0 0 P…
Office skyscraper in Manhattan, New York 375 Pearl StreetSeen in 2018 with the old logo, after its 2016 renovationGeneral informationTypeOfficeLocationManhattan, New York CityCoordinates40°42′39″N 74°00′04″W / 40.71081°N 74.00118°W / 40.71081; -74.00118Completed1975Renovated2016-2018OwnerSabey Data Center PropertiesHeightRoof540 feet (160 m)[1]Technical detailsFloor count32Floor area1.098 million square feet (102×10^3 m2)Design and cons…
Este artigo não cita fontes confiáveis. Ajude a inserir referências. Conteúdo não verificável pode ser removido.—Encontre fontes: ABW • CAPES • Google (N • L • A) (Março de 2020) O torneio de hóquei sobre a grama nos Jogos Olímpicos de Verão de 2000 foi disputado em Sydney, Austrália. A equipe dos Países Baixos conquistou o bicampeonato olímpico no masculino ao superar a Coreia do Sul na final e os autralianos, donos …
Canadian film and television director This article relies largely or entirely on a single source. Relevant discussion may be found on the talk page. Please help improve this article by introducing citations to additional sources.Find sources: Silvio Narizzano – news · newspapers · books · scholar · JSTOR (November 2017) Silvio NarizzanoBorn(1927-02-08)8 February 1927[1]Montreal, Quebec, Canada[1]Died26 July 2011(2011-07-26) (aged 84)&…
الخطوط الجوية الأفغانيةAriana Afghan Airlines إياتاFG إيكاوAFG رمز النداءARIANA تاريخ الإنشاء 27 يناير 1955 الجنسية أفغانستان المطارات الرئيسية مطار كابل الدولي المطارات الثانوية مطار قندهار الدولي برنامج المسافر الدائم مايلز أريانا حجم الأسطول 8 الوجهات 17 المؤسس حكومة إمارة أف…
Philippine superhero film RubbermanDirected byEdgardo Boy VinaraoScreenplay byCris PabloStory byMichael V.Produced byArt R. IlacadStarringMichael V.CinematographyJun PerreiraEdited byEdgardo Boy VinaraoMusic byJessie LasatenProductioncompaniesOctoArts FilmsCinemax StudiosDistributed byOctoArts FilmsRelease date December 25, 1996 (1996-12-25) Running time90 minutesCountryPhilippinesLanguagesFilipinoEnglish Rubberman is a 1996 Filipino superhero comedy film directed by Edgardo Boy V…
This article is an orphan, as no other articles link to it. Please introduce links to this page from related articles; try the Find link tool for suggestions. (September 2015) Osmose New Zealand Ltd v WakelingCourtHigh Court of New ZealandFull case nameOsmose New Zealand Ltd v R N WAKELING First Defendant AND N R SMITH Second Defendant AND TELEVISION NEW ZEALAND First Named Third Party AND RADIO NEW ZEALAND Second Named Third Party AND APN NEW ZEALAND LTD Third Named Third Party AND FAIRFAX NEW …
Bell Mall West Annex Bell Mall East Annex Bell Mall (ベルモール) is a modern shopping mall in Utsunomiya, Tochigi Prefecture, Japan. It opened in 2004. Location Bell Mall is located near the central area of Utsunomiya City, a large regional city in the Northern Kantō region, and it is one of the largest shopping centers in the North Kantō area. Bell Mall is located at 6-2-1 Yoto, near the intersection of Kinu-dori(Yanagida-kaidou) Road and Sangyou Road, is also near Route 123 and New …
Pour les articles homonymes, voir Abbaye Notre-Dame. Abbaye Notre-Dame de Châtillon Vue générale des bâtiments actuels Présentation Culte Catholique romain Type Abbaye Rattachement Évêché de Langres Début de la construction XIIe siècle Fin des travaux XVIIIe siècle Protection Classé MH (1930, pour l'ancienne église des Génovéfains) Géographie Pays France Région Bourgogne-Franche-Comté Département Côte-d'Or Ville Châtillon-sur-Seine Coordonnées 47° …
У этого термина существуют и другие значения, см. Комета (значения). Ford Comète Общие данные Производитель Ford SAF Годы производства 1951—1954 Класс 4-местный спортивный автомобиль Иные обозначения Simca Comète Дизайн и конструкция Тип кузова 2‑дв. купе 2‑дв. кабриолет (выпущено 2 ед.…